2209-B Üniversite Öğrencileri Sanayiye Yönelik Araştırma Projeleri Desteği Programı 2026 yılı çağrısı başvuruya açılmıştır. Başvurular 11 Kasım 2026 günü saat 17.30'a kadar TÜBİTAK Yönetim Bilgi Sistemi (tybs.tubitak.gov.tr) üzerinden yapılabilecektir. Akademik danışman onaylarının da başvuru süresi içerisinde tamamlanması gerekmektedir. Kuruluş yetkilisi e-imza süreci ise 16 - 23 Kasım 2026 tarihlerinde gerçekleştirilecektir.
2209-B Projesi Nedir?
TÜBİTAK 2209-B, ön lisans ve lisans öğrencilerinin bir akademik danışman ve bir sanayi danışmanı rehberliğinde hazırladıkları, sanayinin bir sorununu çözmeyi veya sanayide uygulama potansiyeli bulunan ürün, yöntem ve süreçlerin iyileştirilmesini ya da geliştirilmesini hedefleyen araştırma projelerini en fazla 12 ay süreyle ve 16.000 TL'ye kadar destekleyen bir programdır.
Amaç: Öğrencilerin araştırma ve proje yönetimi deneyimi kazanmalarını, bilimsel bilgiyi sanayinin ihtiyaçlarıyla ilişkilendirmelerini ve sanayi kuruluşlarıyla iş birliği içerisinde uygulamaya yönelik araştırmalar gerçekleştirmelerini sağlamaktır.
Kimler Başvurabilir?
Programa başvuracak öğrencilerin aşağıdaki koşulları sağlaması gerekmektedir:
-
Türkiye'de lisans veya ön lisans derecesi veren bir programa kayıtlı olmak. Açık öğretim ve hazırlık sınıfı öğrencileri projede yürütücü veya proje ortağı olarak yer alamaz.
-
TÜBİTAK Araştırmacı Bilgi Sistemi'ne (ARBİS) kayıtlı olmak ve sistemdeki bilgileri eksiksiz ve güncel tutmak.
-
Projeyi bir akademik danışman ve bir sanayi danışmanı rehberliğinde hazırlamak.
-
Aynı dönemde birden fazla 2209-A veya 2209-B başvurusunda ya da önceki dönemlerden desteği devam eden bir 2209-A veya 2209-B projesinde yürütücü veya proje ortağı olarak yer almamak.
-
Daha önce aynı proje için TÜBİTAK'tan destek almamış olmak.
-
Proje başlığı ve araştırma önerisi dahil olmak üzere başvuru kapsamında sunulan belgelerde herhangi bir kurum, kuruluş, firma, ticari ürün veya markayı öne çıkarmamak; ayrımcı, dışlayıcı veya rencide edici ifadelere yer vermemek.
Ekip Yapısı
Öğrenciler programa bireysel veya takım halinde başvuru yapabilirler. Takım halinde başvurularda:
-
1 öğrenci Proje Yürütücüsü olarak belirlenir.
-
Yürütücü dışında en fazla 4 proje ortağı yer alabilir (toplam öğrenci sayısı en fazla 5 kişidir).
Proje yürütücüsü ve akademik danışman, başvuru ve proje süreçlerine ilişkin yükümlülüklerden TÜBİTAK'a karşı müteselsilen sorumludur.
Danışman Zorunluluğu
-
Projede bir akademik danışman ve bir sanayi danışmanı bulunması zorunludur.
-
Akademik danışmanın güncel YÖK kaydının olması zorunludur.
-
Akademik danışman ile sanayi danışmanı aynı kişi olamaz.
-
Akademik danışman, araştırmanın bilimsel ve akademik yönüyle ilgili rehberlik sağlar.
-
Sanayi danışmanı, araştırmanın sanayi kuruluşunun ihtiyaçları ve uygulama koşullarıyla ilişkilendirilmesine yönelik rehberlik sağlar.
Sanayi Kuruluşu ve Sanayi Danışmanı
2209-B kapsamında proje, sanayide uygulama potansiyeli bulunan bir araştırma konusuna sahip olmalı ve bir sanayi danışmanı rehberliğinde yürütülmelidir.
TÜBİTAK'ın program kapsamında kabul ettiği sanayi kuruluşları şunlardır:
-
5746 sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge merkezi veya tasarım merkezine sahip kuruluşlar,
-
4691 sayılı Kanun kapsamında teknoloji geliştirme bölgelerindeki (teknoparklardaki) Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri,
-
4562 sayılı Kanun kapsamında organize sanayi bölgelerinde faaliyet gösteren sanayi kuruluşları,
-
TÜBİTAK tarafından desteklenen en az bir projeyi sonuçlandırmış özel sektör kuruluşları.
Bir kuruluşun yalnızca özel sektör kuruluşu olması, 2209-B kapsamında uygun sanayi kuruluşu olarak kabul edilmesi için yeterli değildir. Yukarıda belirtilen koşullardan en az birini sağlaması gerekmektedir.
Önemli: Destek kararı verilen projelerin yürürlüğe alınabilmesi için sanayi danışmanının çalıştığı ve projenin gerçekleştirileceği sanayi kuruluşundan, TÜBİTAK'ın belirlediği formatta hazırlanmış, imzalı ve kaşeli Sanayi Onay Yazısı alınması zorunludur.
Bu belge, TÜBİTAK tarafından bildirilecek süre içerisinde BİDEB Başvuru ve İzleme Sistemi'ne yüklenmelidir.
Proje Süresi
Araştırma projeleri en fazla 12 ay süreyle desteklenir.
Destek almaya hak kazanan öğrencilerin, destek kararının TÜBİTAK internet sayfasında ilan edilmesini takip eden en fazla bir yıl içerisinde projelerini tamamlamaları gerekmektedir.
Proje süresi içerisinde bilimsel çalışmaların tamamlanması, harcamaların belgelendirilmesi ve sonuç raporunun ilgili sistem üzerinden sunulması gerekmektedir.
Proje Konuları, Bütçe, Kapsam
2209-B programı, sanayinin ihtiyaçlarına yönelik olarak farklı bilimsel disiplinlerde hazırlanacak araştırma projelerine açıktır.
Araştırma konusunun;
-
Sanayide karşılaşılan somut bir problemi ele almasına,
-
Ürün, yöntem veya süreç geliştirme ya da iyileştirme potansiyeli taşımasına,
-
Bilimsel ve teknik açıdan araştırılabilir bir probleme dayanmasına,
-
Araştırmanın amacının ve hedeflerinin somut olarak ifade edilmesine,
-
Seçilen yöntemlerin araştırma sorusuna ve sanayi koşullarına uygun olmasına,
-
İş planının öngörülen süre ve bütçe içerisinde uygulanabilir olmasına,
-
Beklenen sanayi odaklı çıktıların ve yaygın etkilerin gerçekçi biçimde açıklanmasına
dikkat edilmelidir.
2209-A'dan farklı olarak, 2209-B projelerinde araştırmanın bilimsel niteliğinin yanında sanayiyle ilişkisi, uygulama potansiyeli ve sanayi odaklı çıktıları da önem taşımaktadır.
Öncelikli Araştırma Alanları
2026 yılı çağrısında, 12. Kalkınma Planı ve 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi kapsamında belirlenen kritik teknoloji alanları ile öncelikli Ar-Ge ve yenilik konularında hazırlanacak projeler için destek taban puanı farklı belirlenebilmektedir.
Bu kapsamda araştırma konusu belirleyen öğrencilerin TÜBİTAK tarafından yayımlanan güncel Öncelikli Alanlar Listesi'ni incelemeleri önerilir.
Desteklenen Gider Kalemleri
Projenin gerektirdiği giderler için destek sağlanır:
-
Makine/Teçhizat: Araştırmanın yürütülmesi için gerekli cihaz, ekipman ve donanım giderleri.
-
Sarf Malzemesi: Araştırma sırasında tüketilecek malzeme ve benzeri giderler.
-
Hizmet Alımı: Araştırmanın gerektirdiği ve proje kapsamında gerekçelendirilen hizmet alımları.
-
Seyahat Giderleri: Araştırmanın yürütülmesi için gerekli ve program kapsamında uygun bulunan seyahat giderleri.
Bütçede yer alan giderlerin proje amaçları, araştırma yöntemi ve planlanan faaliyetlerle doğrudan ilişkili olması gerekmektedir.
Harcamaların Belgelendirilmesi
Proje kapsamında gerçekleştirilen harcamalar fatura ile belgelendirilmelidir.
-
Faturalar proje yürütücüsü veya proje ortakları adına düzenlenmelidir.
-
Üzerinde isim bulunmayan fiş dökümleri, akaryakıt fişleri hariç, geçerli harcama belgesi olarak kabul edilmez.
-
Proje kapsamında demirbaş niteliğinde malzeme alınması durumunda, proje tamamlandıktan sonra üniversite envanterine kaydı yaptırılmalı ve kayıt belgesi alınmalıdır.
-
Belgelendirilmeyen veya kullanılmayan destek tutarları ilgili kurallar çerçevesinde TÜBİTAK'a iade edilmelidir.
-
Başvuru sırasında talep edilen proje bütçesi, başvurular sona erdikten sonra değiştirilemez.
Destek ödemesi proje yürütücüsünün kendi adına kayıtlı banka hesabına yapılır. Bu nedenle başvuru sistemine girilecek IBAN'ın proje yürütücüsüne ait olması gerekmektedir.
Desteklenmeyen Gider Kalemleri
Aşağıdaki giderler proje bütçesine dahil edilemez:
-
Kongre ve konferans katılım giderleri,
-
Yayın giderleri,
-
Patent giderleri,
-
Konaklama giderleri,
-
Gündelik (yeme-içme) ve harcırah giderleri.
Proje bütçesi hazırlanırken desteklenen ve desteklenmeyen giderler dikkatle incelenmelidir.
Başvuru Süreci ve Kritik Adımlar
Başvurular TÜBİTAK Yönetim Bilgi Sistemi (TYBS) üzerinden çevrim içi yapılır.
2026 yılı başvurularında araştırma önerisi, sisteme girilen bilgiler doğrultusunda otomatik olarak oluşturulmaktadır. Bu nedenle başvuru ekranlarında ayrı bir araştırma önerisi dosyası yükleme aşaması bulunmamaktadır.
1. ARBİS Kaydı:
-
Proje yürütücüsü ve akademik danışmanın ARBİS kayıtları güncel olmalıdır.
-
Akademik danışmanın YÖKSİS bilgilerinin de güncel olması gerekmektedir.
-
Sanayi danışmanına ait başvuru bilgilerinin doğru ve eksiksiz girilmesi gerekmektedir.
2. Araştırma Önerisinin Hazırlanması:
Başvuru ekranında istenen araştırma önerisi bilgileri, TÜBİTAK'ın yayımladığı 2209-B Başvuru İçeriği Bilgi Notu dikkate alınarak doldurulmalıdır.
Araştırma önerisinin;
-
Bilimsel açıdan değerlendirilmeye yeterli ayrıntıyı içermesi,
-
Türkçe hazırlanması,
-
Sistemde belirtilen karakter sınırlamalarına uyması,
-
Araştırma problemi, amaç, yöntem, proje yönetimi ve sanayi odaklı çıktılar bakımından tutarlı olması,
-
Araştırmanın sanayiyle ilişkisini ve uygulama potansiyelini açık biçimde ortaya koyması
gerekmektedir.
Başvuruda istenen bilgi ve belgelerin eksiksiz, doğru ve belirtilen formatta sunulması önemlidir.
Önemli: Araştırma önerisi ayrı bir dosya olarak yüklenmez. Başvuru sistemine girilen bilgiler üzerinden oluşturulur. Ancak sistem tarafından ayrıca talep edilen belgelerin varsa ilgili alanlara yüklenmesi gerekmektedir.
3. Onay Süreci:
-
Proje yürütücüsü, sistemdeki tüm bilgileri kontrol ettikten sonra başvurusuna son onayı verir.
-
Son onay sonrasında başvuru bilgileri akademik danışmanın onayına sunulur.
-
Akademik danışman, başvuru içeriğini ve kendisine ait bilgileri kontrol ederek TYBS üzerinden onay verir.
-
Danışman, gerekli gördüğünde başvuruyu düzeltme yapılması amacıyla öğrenciye iade edebilir. Bu durumda öğrenci, düzeltmeleri tamamlayarak başvurusunu yeniden danışman onayına sunmalıdır.
-
Akademik danışman onayı tamamlanmadan başvuru bir sonraki aşamaya geçmez.
-
Akademik danışmanın başvuruyu süresi içerisinde onaylamasının ardından başvuru, proje yürütücüsünün öğrenim gördüğü üniversitenin kuruluş yetkilisinin e-imzasına sunulur.
-
2026 yılı çağrısında kuruluş yetkilisi e-imza işlemleri 16 - 23 Kasım 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilecektir.
-
Başvuru, kuruluş yetkilisinin e-imzasından sonra geçerli kabul edilir.
-
Başvuru ve onay aşamalarının takibi proje yürütücüsü ile akademik danışmanın sorumluluğundadır.
Son başvuru günü saat 17.30'da sistem başvuruya kapanacaktır. Son güne bırakılan başvurularda oluşabilecek teknik veya onay kaynaklı sorunların önlenmesi amacıyla işlemlerin erken tamamlanması önerilir.
4. Destek Kararı Sonrası Sanayi Onayı:
2209-B programında akademik danışman ve kuruluş yetkilisi onaylarından farklı olarak, destek kararı verilen projelerin yürürlüğe alınması aşamasında sanayi kuruluşunun onayı da gerekmektedir.
-
Sanayi danışmanının görev yaptığı ve projenin gerçekleştirileceği sanayi kuruluşundan Sanayi Onay Yazısı alınır.
-
Yazı, TÜBİTAK'ın belirlediği formatta hazırlanır, imzalanır ve kaşelenir.
-
Proje yürütücüsü bu belgeyi kendisine bildirilen süre içerisinde BİDEB Başvuru ve İzleme Sistemi'ne yükler.
-
İlgili onay ve gerekli diğer belgeler tamamlandıktan sonra proje yürürlüğe alınabilir.
Başvuruların Değerlendirilmesi
Başvurular ön inceleme ve bilimsel değerlendirme olmak üzere iki aşamada değerlendirilir.
Ön İnceleme:
Başvuru koşulları, bilgilerin eksiksizliği, araştırma önerisinin formatı ve gerekli onaylar kontrol edilir.
Başvuru koşullarını sağlamayan, belirlenen format ve karakter sınırlamalarına uymayan, Türkçe hazırlanmayan veya gerekli başvuru onayları tamamlanmayan başvurular bilimsel değerlendirmeye alınmadan elenebilir.
Bilimsel Değerlendirme:
Ön incelemeden geçen araştırma önerileri, alanında uzman değerlendiriciler tarafından aşağıdaki kriterlere göre incelenir:
| Değerlendirme Kriteri | Ağırlık |
|---|---|
| Araştırma önerisinin bilimsel niteliği | %35 |
| Yöntem | %25 |
| Proje yönetimi | %20 |
| Sanayi odaklı çıktıları ve yaygın etkisi | %20 |
Araştırma önerisi hazırlanırken bu dört değerlendirme boyutunun her birinin yeterli açıklıkta ele alınması önerilir.
Önemli: 2209-B programında yaygın etki değerlendirmesi, projenin sanayi odaklı çıktılarıyla birlikte ele alınmaktadır. Bu nedenle geliştirilecek ürün, yöntem veya süreç iyileştirmesinin sanayi açısından sağlayacağı katkı açıkça ortaya konulmalıdır.
Sık Yapılan Hatalar ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
1. Eksik onay işlemleri: Öğrencinin son onay vermesinin başvurunun tamamlanması için yeterli olduğunun düşünülmesi. Akademik danışman onayı ve kuruluş yetkilisi e-imzası süreçlerinin de tamamlanması gerekmektedir.
2. Sanayiyle ilişkinin yeterince açıklanmaması: Projenin sanayide hangi problemi ele aldığı, neden gerekli olduğu veya nasıl uygulanabileceğinin açıkça belirtilmemesi.
3. Sanayi danışmanı ve kuruluş uygunluğunun kontrol edilmemesi: Sanayi danışmanının çalıştığı kuruluşun program kapsamında uygun sanayi kuruluşu olup olmadığının araştırılmaması.
4. Başvuru içeriğinin yetersiz hazırlanması: Araştırma problemi, amaç, yöntem, iş planı, sanayi odaklı çıktılar veya yaygın etkinin bilimsel değerlendirmeye yeterli ayrıntıda açıklanmaması.
5. Format ve karakter sınırlamalarına uyulmaması: Başvuru alanlarının TÜBİTAK'ın belirlediği biçimsel koşullara ve Türkçe dil gerekliliğine uygun doldurulmaması.
6. Desteklenmeyen bütçe kalemlerinin eklenmesi: Kongre/konferans, yayın, patent, konaklama veya gündelik giderlerinin proje bütçesine dahil edilmesi.
7. Başvuru uygunluk koşullarının gözden kaçırılması: Aynı dönemde birden fazla 2209-A veya 2209-B başvurusunda yer alınması ya da önceki dönemlerden devam eden bir 2209-A veya 2209-B projesinde yürütücü/ortak olarak görev yapılması.
8. Ölçülebilir olmayan hedefler: Proje amaçlarının genel ifadelerle açıklanması, hedeflerin somut ve doğrulanabilir biçimde belirlenmemesi.
9. Yöntem ve iş planı arasındaki tutarsızlıklar: Araştırma sorularını yanıtlamaya uygun olmayan yöntemlerin seçilmesi veya faaliyetlerin proje süresi içerisinde tamamlanabilecek şekilde planlanmaması.
10. Eksik veya hatalı başvuru belgeleri: Sistemde talep edilen belgelerin yüklenmemesi, yanlış belgelerin yüklenmesi veya yüklenen belgelerin açılamaması.
11. Son başvuru gününe kadar beklenmesi: Başvuru, danışman onayı veya teknik işlemler için yeterli zaman bırakılmaması.
12. Üretken yapay zekâ kullanımına ilişkin yükümlülüklerin dikkate alınmaması: Proje hazırlanırken üretken yapay zekâ araçlarının kullanılması durumunda TÜBİTAK'ın sorumlu ve güvenilir kullanım rehberine uyulmaması.
13. Sanayi Onay Yazısı sürecinin gözden kaçırılması: Destek kararı sonrasında sanayi kuruluşundan alınması gereken imzalı ve kaşeli onay yazısının belirtilen süre içerisinde sisteme yüklenmemesi.
Araştırma Etiği ve Üretken Yapay Zekâ Kullanımı
Başvurularda araştırma ve yayın etiği kurallarına uyulması zorunludur.
Bilimsel değerlendirme aşamasında etik kurul onayı veya muafiyet belgesi gerektiği belirlenen projelerde, ilgili belgenin TÜBİTAK tarafından bildirilen süre içerisinde sunulması gerekmektedir. Aksi durumda projenin yürürlüğe alınması mümkün olmayacaktır.
Başvuru ve proje yürütme süreçlerinde üretken yapay zekâ araçlarından yararlanılması durumunda TÜBİTAK Destek Süreçlerinde Üretken Yapay Zekânın Sorumlu ve Güvenilir Kullanımı Rehberi hükümlerine uyulmalıdır.
Proje yürütücüsü, üretken yapay zekâ kullanımına ilişkin bilgilerin doğru ve eksiksiz sunulmasından; akademik danışman ise bu araçlarla oluşturulan içeriklerin doğruluğunun, özgünlüğünün, güncelliğinin ve bilimsel güvenilirliğinin kontrolünden sorumludur.
Projenin Tamamlanması ve Sonuç Raporu
Desteklenen projelerde yürütücünün, proje süresi içerisinde araştırma faaliyetlerini tamamlaması ve TÜBİTAK'ın belirlediği formatta sonuç raporu hazırlaması gerekmektedir.
Sonuç raporu ile harcama bilgileri, BİDEB Başvuru ve İzleme Sistemi üzerinden sunulur ve akademik danışman tarafından kontrol edilerek nihai onay verilir.
Araştırma sonucunda elde edilen bilimsel çıktıların TÜBİTAK'a bildirilmesi ve proje kapsamında yapılan yayın ve duyurularda ilgili kurallara uygun biçimde TÜBİTAK desteğinin belirtilmesi gerekmektedir.
BİDEB Başvuru ve İzleme Sistemi: https://e-bideb.tubitak.gov.tr
Bilgi ve Destek
2209-B programı hakkında bilgi almak, sanayiye yönelik araştırma fikrinizin proje önerisine dönüştürülmesi konusunda görüşmek, uygun sanayi kuruluşlarıyla iş birliği sürecini değerlendirmek veya başvuru sürecine ilişkin sorularınızı iletmek için ESOGÜ ETTOM Proje Destek Ofisi ile iletişime geçebilirsiniz.
Fikirden Sonuca: 2209-B Başvuru Akışı
Bir sanayi probleminin 2209-B araştırma projesine dönüştürülmesi için aşağıdaki aşamalar izlenebilir:
-
Sanayiye yönelik araştırma fikrinin ve probleminin belirlenmesi.
-
Akademik danışmanın, uygun sanayi kuruluşunun ve sanayi danışmanının belirlenmesi.
-
Proje ekibinin oluşturulması.
-
Araştırma sorusunun, amaçların, hedeflerin ve beklenen sanayi odaklı çıktıların tanımlanması.
-
Araştırma yönteminin, faaliyetlerin, iş planının ve bütçenin hazırlanması.
-
Araştırma önerisinin TYBS üzerinden oluşturulması.
-
Proje yürütücüsünün son onayının verilmesi.
-
Akademik danışman onayının tamamlanması.
-
Kuruluş yetkilisi e-imzasının tamamlanması.
-
Bilimsel değerlendirme sonuçlarının takip edilmesi.
-
Destek kararı sonrasında Sanayi Onay Yazısı'nın ve gerekli diğer belgelerin sisteme yüklenmesi.
-
Desteklenen projenin yürütülmesi ve sonuç raporunun sunulması.
Resmî Bilgi ve Belgeler
Güncel çağrı koşulları, başvuru belgeleri ve resmî açıklamalar için TÜBİTAK program sayfası esas alınmalıdır.